Są miasta, które trzeba zobaczyć, i miasta, które trzeba przeczytać. Rzym jest wszystkim naraz i podejrzewam, że nie da się go odwiedzić naprawdę, jeśli wcześniej nie spotkało się go na papierze. Opowiadam dziś o tym, w jaki sposób Wieczne Miasto wchodziło do literatury.
Są książki, na które trafiamy dokładnie wtedy, kiedy są nam potrzebne. I są takie, które czytamy o kilka lat za późno — kiedy minął już czas, gdy mogłyby nas uratować przed przekonaniem, że ze światem albo z nami jest coś nie tak. Moje top 4 książek, które chciałabym dostać jako nastolatka.
Co łączy ikonę rocka, polską rzeźbiarkę, pisarza science fiction ukrywającego żydowskie pochodzenie, wędrownego barda z Minnesoty, ocalonego z Zagłady poetę i nowojorski tygodnik? Wszyscy wymyślili swój sposób na nieśmiertelność: zmienili pole, na którym pracowali. Sześć biografii o budowaniu wpływu – w sztuce, kulturze, polityce, mediach. Top 6 najlepszych biografii.
O których premierach książkowych będzie się mówiło i pisało w 2024? Biografie Anny Iwaszkiewicz, Annę Wintour czy Konopnickiej zapowiadają się na wydawnicze rewelacje. Coetzee w styczniu pojawia się z „Polakiem”. Od Znaku dostaniemy też najlepszą ukraińską książkę minionego roku – jak o „Drabinie” Eugenii Kuzniecowej mówiło BBC. Nobliści pojawią się w odsłonach: nowej książki J.M. Coetzeego, nowego Abdulrazaka Gurnaha, zbioru opowiadań Annie Eranux i podwójnego Jona Fossego. Co jeszcze w planach?
Najlepsze księgarnie i antykwariaty warszawskie nareszcie mają szansę pokazać się szerzej. Czy pojedyczne głos sprzeciwu ma znaczenie? W tym roku jeden taki głos udowadnia, jak bardzo. A przy okazji rozpoczyna znacznie szerszą dyskusję o feminizmie, ale i o zarządzaniu instytucjami kultury. Nobel literacki 2023 to przy okazji sukces niszowego wydawnictwa, którego współzałożycielem jest tłumacz Krzysztof Cieślik. I najlepiej sprzedająca się książka chłopska. To był rok, w którym głos z marginesu wybrzmiał naprawdę mocno.
To nie są nowości wydawnicze, ale z pewnością to świetny prezent dla tych, którzy chcą zadbać o równowagę w życiu. Jak zadbać o to, żeby żyć zdrowiej, mądrzej i szczęśliwiej? Jak naukowcy, neurobiolodzy, filozofowie podchodzą do sprawy? Wyższość przyjaźni nad każdą inną formą bytowania wybija się na pierwszy plan.
Mieszkanie Czesława Miłosza udostępnione początkującym pisarzom z Irlandii, reality show z pisarzami w Stanach Zjednoczonych, gafa Olgi Tokarczuk, mowa noblowska Annie Ernaux, której na żywo przysłuchiwał się poprzedni noblista i awantura o Mickiewicza oraz o tłumaczenia… Czytelnicze wydarzenia 2022.
Najlepsze książki 2022 to nie tylko te, od których nie można się oderwać. To książki, o których było głośno albo które zrobiły wrażenie. Doskonałe na prezent – dla siebie i dla najbliższych. Po lekturze na długo zostają w pamięci. I to właśnie ich cecha wspólna.
W tym roku stawiam na podbój świata. Są więc dziewczyny, które nie płaczą w kącie, tylko ruszają w świat – dosłownie i w przenośni. Jest grupa przyjaciół, która zagłębia się w mroczne zakątki dzielnicy Truchlin w czeskiej Pradze i powrót do klasyki. Jest wreszcie szwendanie się po Warszawie. No i regulamin na wakacje, który biorę sobie do serca na nowy rok.
W Rouen urodził się Gustave Flaubert, w malowniczych wioskach nieopodal ulokował „Panią Bovary”. W Rouen studiowała Annie Ernaux, wyrywając się ze swojej robotniczej dzielnicy w Yvetot. Proust wakacje spędzał w Trouville, gdzie czas poświęcał wprawkom pisarskim. Normandia naznaczyła pisarstwo Flauberta, Ernaux i Prousta.
Nie chodzi o to, żeby była po prostu lekka. Musi wciągać, ale i odpowiadać aktualnemu klimatowi emocji i okoliczności przyrody. Na plaży wcale nie musi sprawdzić się kryminał. Czytanie o Bieszczadach świetnie sprawdza się przed wyjazdem. Za to lektura Nowego Jorku równie mocno może do nas trafić zarówno w czasie pobytu na Podlasiu, jak w czasie krótkiego odpoczynku w Central Parku. Fajna książka na wakacje 2022 musi wciągnąć, ale niekoniecznie oderwać od tu i teraz.
Czy nagrody decydują o tym, że książka staje się czytelniczym sukcesem? Czy rankingi najlepszych książek mają sens? Jak tworzy się własne zestawienia? I czy warto wierzyć tym, o których się czyta? Kilka odpowiedzi na zapytania czytelników o rankingi na Literackim GPS-ie.